Portret mężczyzny w niebieskiej marynarce i białej koszuli siedzącego na krześle na ciemnym tle

Maciej Wojtkowski, prof. dr hab.

Tytuł naukowy:

Profesor fizyki (2003), doktor habilitowany nauk fizycznych (2010) na Wydziale Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Polska

Stanowisko:

Dyrektor ICTER i Lider Grupy POB

Obszary badawcze:

Biomedical Imaging

Opis

Prof. Maciej Wojtkowski, urodzony w 1975 roku, jest fizykiem z wybitną karierą w dziedzinie optyki stosowanej, fizyki medycznej i fizyki doświadczalnej. Swoją karierę naukową rozpoczął na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, gdzie uzyskał tytuł magistra, doktora i doktora habilitowanego fizyki. W trakcie swojej kariery akademickiej prof. Wojtkowski pracował jako badacz na Uniwersytecie Wiedeńskim, a później w Massachusetts Institute of Technology (MIT) i Tufts New England Eye Center w Bostonie, USA. 

Prof. Wojtkowski jest pionierem SdOCT 

Prof. Wojtkowski jest jednym z pionierów w rozwoju metody spektralnej tomografii optycznej (SdOCT), znanej również jako metoda OCT w domenie Fouriera. Jest kluczowym wynalazcą pierwszego prototypowego klinicznego urządzenia SdOCT do obrazowania oka, które zrewolucjonizowało nieinwazyjną diagnostykę chorób oczu. Urządzenie to zostało opracowane na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Polsce, stając się standardowym narzędziem w klinikach okulistycznych na całym świecie.  

Prof. Wojtkowski, wspólnie z prof. Rainerem Leitgebem i prof. Johannesem De Boerem, odegrał kluczową rolę w rozwoju SdOCT. Jego główne osiągnięcia związane są z przełożeniem metody na praktykę okulistyczną. W 2000 roku prof. Wojtkowski jako pierwszy na świecie zbudował system laboratoryjny do obrazowania oka SdOCT na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika (UMK) w Toruniu. Wspólnie z prof. Leitgebem zademonstrowali pierwsze wyniki obrazowania siatkówki w 2002 roku, opublikowane w Journal of Biomedical Optics (JBO). Metoda opisana w tej publikacji stała się podstawą do projektowania urządzeń OCT. 

W 2003 r. prof. Wojtkowski dokonał znaczącego przełomu, demonstrując eksperymentalnie obrazowanie siatkówki SdOCT z czasem akwizycji 64 mikrosekund (~15 kHz), dostarczając pierwszych na świecie eksperymentalnych dowodów na to, że SdOCT umożliwia bezpieczne obrazowanie siatkówki in vivo ponad 50 razy szybciej niż standardowa OCT w dziedzinie czasu, przy porównywalnej czułości i oświetleniu próbki. Dzięki tej pracy otworzył wcześniej nieosiągalne możliwości trójwymiarowego obrazowania oka. 

W tym samym roku przeprowadził pionierskie eksperymenty demonstrujące obrazowanie siatkówki i rogówki w wysokiej rozdzielczości 3 mikronów przy użyciu światła supercontinuum generowanego w światłowodzie fotonicznym, a pierwsze przykłady obrazowania 3-D zostały opublikowane w American Journal of Ophthalmology w 2004 roku po odrzuceniu w Nature Medicine w 2003 roku. 

Podczas pracy w MIT (2003-2005) prof. Wojtkowski dalej rozwijał OCT, demonstrując wysokiej jakości trójwymiarowe obrazowanie ludzkiej siatkówki i rogówki, wprowadzając analizę morfometryczną siatkówki opartą na rastrowym protokole pomiarowym, który od tego czasu stał się złotym standardem w diagnostyce okulistycznej i jest stosowany we wszystkich obecnych urządzeniach klinicznych. Jego zespół w NCU wprowadził również zastosowanie SdOCT do obrazowania zaburzeń rogówki.

Prof. Wojtkowski opracował pierwsze trzy kliniczne urządzenia SdOCT do obrazowania okulistycznego, które zostały przetestowane w Tufts New England Eye Center, Boston USA, Szpitalu Jurasza w Bydgoszczy, Polska i UPMC w Pittsburghu, USA, umożliwiając walidację kliniczną i późniejszą komercjalizację metody SdOCT. Ponadto prof. Wojtkowski i jego zespół w NCU wnieśli znaczący wkład w angiografię OCT, obrazowanie dopplerowskie, redukcję kontrastu plamkowego oraz ilościowe metody analizy danych SdOCT. 

W 2019 r. jego zespół w ICTER – Międzynarodowym Centrum Badań Oka w Warszawie wprowadził metodę OCT przestrzenno-czasowego, rozszerzając funkcjonalność OCT o optoretinografię migotania i obrazowanie kompleksu naczyniówkowo-siatkówkowego w wysokiej rozdzielczości. 

Rozwój widzenia dwufotonowego i obrazowania dwufotonowego 

Prof. Wojtkowski wniósł również przełomowy wkład w zrozumienie widzenia dwufotonowego. W 2014 r. poprowadził badanie, które oświetliło zjawisko widzenia dwufotonowego, udowadniając rolę absorpcji dwufotonowej w izomeryzacji pigmentów siatkówki, które powodują wrażenia wzrokowe. W 2021 r. on i jego koledzy osiągnęli kolejny kamień milowy, prezentując pierwsze w historii obrazy ludzkiej siatkówki zmierzone za pomocą fluorescencji wzbudzonej dwoma fotonami in vivo. 

Przywództwo naukowe prof. Wojtkowskiego 

Od 2016 r. prof. Wojtkowski kieruje Zakładem Chemii Fizycznej Układów Biologicznych w Instytucie Chemii Fizycznej Polskiej Akademii Nauk (IChF PAN). W 2019 r. stworzył ICTER – Międzynarodowe Centrum Badań Oka, podjednostkę IChF PAN, realizując swoją wizję integracji fizyki i badań biomedycznych w celu poprawy zdrowia oczu. 

ICTER koncentruje się na najnowocześniejszych badaniach translacyjnych w nauce o wzroku, łącząc naukę podstawową z zastosowaniami klinicznymi. Pod kierownictwem prof. Wojtkowskiego ICTER osiągnął znaczące kamienie milowe, w tym zdobycie prestiżowego grantu Horizon Europe Teaming for Excellence w 2024 roku. Jest również dwukrotnym laureatem grantu Fundacji na rzecz Nauki Polskiej w ramach Programu Międzynarodowych Agend Badawczych (MAB), który podkreśla rolę ICTER jako światowego lidera w dziedzinie badań i innowacji okulistycznych. 

Publikacje, patenty i komercjalizacja 

Prof. Wojtkowski ma na swoim koncie ponad 240 publikacji naukowych i liczne patenty, a jego prace są regularnie publikowane w wiodących czasopismach. Jego badania przyniosły mu ponad 8000 cytowań i szerokie uznanie, w tym stypendia w prestiżowych stowarzyszeniach, takich jak Optical Society of America. Oprócz osiągnięć akademickich i badawczych, duch przedsiębiorczości prof. Wojtkowskiego znajduje odzwierciedlenie w jego roli jako założyciela i byłego dyrektora generalnego biomedycznej firmy typu spin-out AM2M, a obecnie współzałożyciela In Cell Vu. Jego wkład w naukę, od pionierskiej technologii OCT po przywództwo w ICTER, nadal kształtuje przyszłość obrazowania medycznego i badań translacyjnych. 

Przyznane projekty

Horyzont Europa WIDERA – Teaming for Excellence / UE

Tytuł projektu: Centrum Doskonałości Badań Translacyjnych i Innowacji w Okulistyce – ICTER CoE Lider projektu: prof. dr hab. Maciej Wojtkowski Dzięki znaczącemu dofinansowaniu z funduszy europejskich i polskich istniejące Międzynarodowe Centrum Badań Oka (ICTER) w Warszawie zostanie przekształcone w Centrum Doskonałości Badań Translacyjnych i Innowacji w Okulistyce. Centrum zostanie utworzone w oparciu o doświadczenia wiodących […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

MAESTRO 16 / NCN

Tytuł projektu: Optyczne pomiary odpowiedzi neuronów siatkówki Ludzkie oko zawiera siatkówkę, która jest częścią sieci neuronowej mózgu i może być badana przy użyciu nieinwazyjnych metod optycznych. Siatkówka ma dobrze zdefiniowane wejścia (fotoreceptory) i wyjścia (włókna nerwowe łączące oko z mózgiem), a obwody neuronalne w jej strukturze są dobrze poznane. Dzięki temu możliwe jest monitorowanie aktywności […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

MAB FENG / FNP

Kierownik projektu: prof. Maciej Wojtkowski Celem nowej agendy badawczej ICTER jest opracowanie nowych narzędzi do bezpieczniejszych i skuteczniejszych interwencji chirurgicznych oraz terapii chorób oczu i metod diagnostycznych poprawiających rokowanie i przywracających wzrok. Główną technologią rozwijaną w ramach agendy będzie nowatorski, zautomatyzowany system dostarczający terapeutyki do oka i wykonujący biopsję tkanek, w którym mikromanipulacje urządzeniem służącym […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

PRELUDIUM BIS 2 / NCN

Tytuł projektu: Opracowanie kompleksowej procedury detekcji bakterii: stworzenie czujnika oraz opracowanie nowych protokołów przygotowania oraz osadzania próbki

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

DAINA 2 / NCN

Tytuł projektu: Objętościowa rekonstrukcja obrazowa z filtracją nadmiarowej informacji fazowej Kierownik projektu: prof. dr hab. Maciej Daniel Wojtkowski Partner: State research institute Center for Physical Sciences and Technology, Litwa Okres realizacji projektu: 2021 – 2025 Źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki Numer projektu: 2020/38/L/ST2/00556 Charakterystyka projektu: Celem niniejszego projektu jest wprowadzenie i eksperymentalna weryfikacja autorskiego oryginalnego […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

MAB / FNP

Kierownik projektu: prof. Maciej Wojtkowski Badania przeprowadzone w ramach tego projektu miały na celu dostarczenie okulistom nowej metody zdolnej do jednoczesnego wykrywania i porównywania strukturalnych i obiektywnych informacji funkcjonalnych na temat stanu siatkówki podczas normalnego procesu starzenia się i choroby. Działania badawcze obejmowały dwa nadrzędne cele naukowe koncentrujące się na wprowadzeniu dwóch nowych technologii obrazowania […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

Horizon 2020 – Information and Communication Technologies Call / UE

Project title: IMaging-based CUSTOMised EYE diagnostics Prevalent eye diseases, such as glaucoma, keratoconus, refractive errors, cataract, myopia and presbyopia, affect millions worldwide, and only in Europe represent over €20 billion annual cost to society. Current screening tools rely on morphological biomarkers based on corneal shape and optics, yet differences in biomechanical properties underlie and precede […]

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

Team-Tech / FNP

Tytuł projektu: Widzenie dwufotonowe oraz dwufotonowe obrazowanie oka (2×2-PhotonVis)

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ

Doskonała Nauka / MNiSW

Projekt „Conference on Recent Advances in Translational Eye Research” otrzymał 320 000 PLN z programu „Doskonała Nauka – Wsparcie Konferencji Naukowych”, finansowanego przez Ministerstwo Edukacji i Nauki. Całkowity koszt projektu wynosi 395 000 PLN.

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ
Ta witryna jest zarejestrowana na wpml.org jako witryna deweloperska. Przełącz na klucz witryny produkcyjnej, aby remove this banner.