Rzęski pierwotne są coraz częściej postrzegane jako kluczowe organella odpowiedzialne za odbiór i przekazywanie sygnałów regulujących rozwój, funkcjonowanie tkanek oraz zdrowie człowieka. W oku odgrywają istotną rolę w procesie widzenia, a ich nieprawidłowe działanie prowadzi do grupy chorób siatkówki określanych jako ciliopatie. Dotychczas większość badań koncentrowała się na wyspecjalizowanych rzęskach fotoreceptorów, jednak coraz więcej danych wskazuje, że równie ważne są rzęski obecne w innych komórkach oka.
Podczas seminarium prof. Helen May-Simera przedstawi wyniki badań pokazujące, że rzęski pierwotne w nabłonku barwnikowym siatkówki (RPE) są niezbędne do utrzymania prawidłowej struktury i funkcji siatkówki. W modelu myszy z wyłączonym genem IFT20 w komórkach RPE wykazano, że utrata rzęsek zaburza funkcjonowanie nabłonka, prowadzi do zmian w szlakach odpowiedzialnych za cykl wzrokowy, fagocytozę i utrzymanie homeostazy, a w konsekwencji powoduje obumieranie fotoreceptorów oraz utratę wzroku. Wyniki te pokazują, że RPE aktywnie uczestniczy w rozwoju ciliopatii siatkówki i może stać się nowym celem przyszłych terapii.
O prelegencie
Prof. dr Helen May-Simera jest profesorem w Instytucie Fizjologii Molekularnej na Wydziale Biologii Uniwersytetu Johannesa Gutenberga w Moguncji. Ukończyła biochemię na Uniwersytecie w Bath, a doktorat z biologii molekularnej obroniła na University College London pod kierunkiem prof. Phila Bealesa. Staże podoktorskie odbyła w National Institute on Deafness and Other Communication Disorders oraz National Eye Institute w Stanach Zjednoczonych. Od 2015 roku kieruje własnym zespołem badawczym w Moguncji.
Jej badania koncentrują się na molekularnych mechanizmach funkcjonowania rzęsek oraz ich roli w chorobach siatkówki i zespole Bardeta-Biedla. Wniosła istotny wkład w poznanie wpływu białek rzęskowych na uwalnianie pęcherzyków zewnątrzkomórkowych i utrzymanie homeostazy tkanek. Jest autorką licznych publikacji w prestiżowych czasopismach, takich jak Nature Communications, PLOS Biology, Current Biology i Cell Reports. Oprócz działalności naukowej angażuje się w kształcenie młodych badaczy, popularyzację nauki i współpracę z organizacjami pacjentów. Za swoje osiągnięcia otrzymała m.in. Nagrodę Sofji Kowalewskiej oraz Nagrodę Dydaktyczną Uniwersytetu Johannesa Gutenberga.
